kościoły-rotundy na Bornholmie
Kategorie:

Kościoły-rotundy na Bornholmie

Najbardziej charakterystycznymi punktami krajobrazu Bornholmu są białe kominy wędzarni, na które można natknąć się praktycznie na każdym kroku. Mocno wyróżniającym się symbolem wyspy są także cztery romańskie kościoły rotundowe pochodzące z XII i XIII wieku. Prawdopodobnie pełniły zarówno funkcję sakralną, jak i obronną podczas najazdów, a ich powstanie bywa łączone z templariuszami, którzy w tym okresie przebywali na wyspie.

Østerlars Kirke

Kościół pod wezwaniem św. Wawrzyńca w Østerlars to najstarsza, a przy tym również największa rotunda, jaką można zobaczyć na wyspie. Została wybudowana prawdopodobnie około 1160 roku na fundamentach z piaskowca. Jej ściany wzniesiono natomiast, korzystając z polnych kamieni. Trzykondygnacyjna budowla składa się z owalnego prezbiterium, okrągłej nawy oraz apsydy. Początkowo jej dach był płaski, dopiero w XVII wieku nadano mu stożkowaty charakter. Z czasem dodano także wsporniki, przedsionek, a niewielkie romańskie okna powiększono.

Środek nawy zajmuje pusta w środku kolumna o średnicy 6 metrów. We wnętrzu filaru znajduje się romańska chrzcielnica, a jego ściany zostały pokryte freskami przedstawiającymi obrazy od Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny, aż po Sąd Ostateczny. Zawarte w nich znaki, na przykład gwiazdozbiory zdają się wyraźnie wiązać kościół z zakonem templariuszy. Odwiedzając rotundę w Østerlars, warto także zwrócić uwagę na ambonę oraz ołtarz z końca XVI wieku, a także kamienie runiczne z XI wieku, na których zostały wyryte chrześcijańskie napisy.

Nylars Kirke

Rotunda pod wezwaniem św. Mikołaja z Myry w Nylars uważana jest za najlepiej zachowaną. Została wzniesiona w 1160 roku i jako jedyna posiada tylko dwie kondygnacje. Ściany kolumny znajdującej się wewnątrz pokrywają najstarsze na Bornholmie freski. Prawdopodobnie powstały około 1240 roku. Przedstawiają stworzenie świata, grzech pierworodny oraz wygnanie Adama i Ewy z Edenu. W kościele w Nylars podobnie, jak w Østerlars znajdują się dwa kamienie runiczne o chrześcijańskim charakterze.

Ols Kirke

Kościół pod wezwaniem św. Olafa w Olsker jest najwyższym na wyspie. Po raz pierwszy został wspomnianych w 1379 roku, jednak jego powstanie umiejscawia się jeszcze w XII wieku. Składają się na niego: prostokątne prezbiterium, apsyda oraz okrągła, trzykondygnacyjna nawa, na której środku znajduje się kolumna. Filar pokryty był freskami, jednak do dziś przetrwały jedynie ornamentalne zdobienia. W rotundzie można zobaczyć także romańską chrzcielnicę i renesansową amboną. W 1950 roku przeprowadzono renowację budynku. Z tego roku też pochodzi płaskorzeźba, która przedstawia trzy Marie przy grobie Jezusa i zdobi granitowy ołtarz. Jej autorem jest Gunnar Hansen.

Ny Kirke

Rotundowy kościół w Nyker jest najmniejszym i najmłodszym z bornholmskiej czwórki. Wzniesiony został w XII lub już w XIII wieku. Zbudowany jest z prezbiterium, apsydy, okrągłej nawy oraz kruchty dobudowanej w średniowieczu. W centrum nawy znajduje się kolumna, której górna część pokryta jest freskami. Przedstawiają one Mękę Pańską od pocałunku Judasza aż po Zmartwychwstanie. W kościele warte uwagi są także: wapienny ołtarz, chrzcielnica stworzona na Gotlandii, a także kamień runiczny i ambona z XX wieku, którą zdobią siedemnastowieczne płaskorzeźby autorstwa Hinricha Ringeringsa z Flensburga.

Rotundowe kościoły Bornholmu są jedną z głównych atrakcji turystycznych wyspy. Ich zwiedzanie jest możliwe w czasie, gdy nie jest odprawiana msza. Do każdego z nich można dotrzeć autobusem lub samodzielnie trasą rowerową.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *